Ciekawostki dla rodziców
Dziecko z niepełnosprawnością intelektualną
Niepełnosprawność intelektualna charakteryzuje się obniżonymi możliwościami intelektualnymi oraz niskim ilorazem inteligencji. Osoby dotknięte tym rodzajem niepełnosprawności mają także problemy ze społecznym przystosowaniem się. Niepełnosprawność intelektualna może być objawem groźnej choroby, dlatego powinna zostać dokładnie zdiagnozowana.
Stopnie niepełnosprawności intelektualnej
Niepełnosprawność intelektualna to zaburzenie, w którym wyróżnia się 4 stopnie nasilenia. Dzieli się ona na:
• Niepełnosprawność intelektualną w stopniu lekkim – jest to najłagodniejsza forma tego zaburzenia. Dzieci, które się z nią borykają, mają problemy z motoryką, koncentracją, podzielnością uwagi oraz czytaniem i pisaniem. Diagnoza dziecka z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim może być długa, ponieważ często myli się ją z innymi schorzeniami. Dorosła osoba z tym rodzajem niepełnosprawności może samodzielnie mieszkać i pracować.
• Niepełnosprawność intelektualna w stopniu umiarkowanym – bardzo często współwystępuje ona z chorobami różnego typu. Powoduje ona problemy z mową i komunikacją, trudności w nauce oraz problemy z rozumieniem pojęć abstrakcyjnych np. miłość czy przyjaźń.
• Niepełnosprawność intelektualna w stopniu znacznym – wiąże się ona z zaburzeniami motoryki, mowy oraz problemami z koncentracją. Rozwój osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności intelektualnej zatrzymuje się na poziomie sześcioletniego dziecka. Osoby te nie mogą więc funkcjonować samodzielnie, mimo że potrafią wykonywać takie codzienne czynności, jak np. korzystanie z toalety.
• Niepełnosprawność intelektualna w stopniu głębokim – jest to rodzaj niepełnosprawności, który całkowicie uniemożliwia samodzielne funkcjonowanie. Wiąże się on z problemami z uczeniem i zapamiętywaniem informacji. Pojawiają się również ogromne zaburzenia mowy i komunikacji.Niepełnosprawność umysłowa – skąd się bierze?
Przyczyną niepełnosprawności intelektualnej mogą być choroby genetyczne. Zaburzenie to często towarzyszy takim chorobom jak zespół Downa (trisoma chromosomu 21), autyzm czy zespół Klinefeltera. Powodować mogą ją również nabyte choroby neurologiczne m.in. mózgowe porażenie dziecięce.
Czynnikiem warunkującym niepełnosprawność intelektualną może być także uszkodzenie kory mózgowej. Pojawić się ono może w okresie płodowym, w trakcie porodu oraz w okresie poporodowym. Przyczyną uszkodzenia kory może być np. niedotlenienie czy choroba mózgu.
Autyzm a niepełnosprawność intelektualna
Niepełnosprawność intelektualna może być objawem zaburzeń ze spektrum autyzmu. Pojawia się ona u 40% dzieci autystycznych. Warto więc zdiagnozować dziecko z niepełnosprawnością intelektualną pod kątem autyzmu.
W celu sprawdzenia, czy przyczyną niepełnosprawności intelektualnej jest autyzm, zaleca się wykonanie badań genetycznych dla dzieci. Możemy wybrać test, w którym przeanalizowane zostaną tylko geny związane z autyzmem lub badanie całego materiału genetycznego. Przy decyzji warto wziąć pod uwagę, że niepełnosprawność intelektualna może współwystępować nie tylko z autyzmem, ale także z innymi chorobami genetycznymi u dzieci.
Diagnoza niepełnosprawności intelektualnej
Nie istnieją sztywne kryteria diagnozy niepełnosprawności intelektualnej. Narzędzia diagnostyczne dobiera się indywidualnie do każdego dziecka. Jednak w większości przypadków lekarze bazują przede wszystkim na obserwacji dziecka. Stosuje się również specjalne testy oparte o skalę Wechslera oraz skalę Stanforda-Bineta.
Niepełnosprawność intelektualna – leczenie
Niepełnosprawności intelektualnej nie można całkowicie wyleczyć. Istnieją jednak pewne formy leczenia, dzięki którym poziom intelektualnego funkcjonowania dziecka wzrośnie. Zalicza się do nich:
• Zajęcia logopedyczne
• Rehabilitację
• Terapię poznawczo-behawioralną
• Trening umiejętności poznawczychRodzaj terapii zależny jest od potrzeb i możliwości dziecka. Jest ona dobierana tak, aby była jak najbardziej skuteczna. Niektóre dzieci muszą uczęszczać na kilka rodzajów zajęć terapeutycznych